Doç. Dr. Fatma Ketenci Gencer, doğurganlık çağındaki her 10 kadından birini etkileyen Polikistik Over Sendromu’nun tanı ve tedavi süreçlerini detaylandırdı.
Polikistik Over Sendromu (PCOS), doğurganlık çağındaki kadınlarda sık görülen, hormonal bir bozukluktur. Türkiye’de her on kadından birini etkileyen bu sendrom hakkında Doç. Dr. Fatma Ketenci Gencer, önemli bilgiler verdi. Gencer, PCOS’un tanı kriterlerini, tedavi yöntemlerini ve uzun vadeli risklerini açıkladı.
Doç. Dr. Gencer, PCOS’u “metabolik bir hastalık” olarak tanımladı. Sendrom, yumurtalıklarda küçük kistler, adet düzensizliği, tüylenme ve akne gibi belirtilerle ortaya çıkar. Altta yatan insülin direnci ve artmış androjen yükü hastalığın temel nedenleri arasında yer alıyor.
Tanı için Rotterdam Kriterleri’nin kullanıldığını belirten Gencer, üç ana kriterden ikisinin varlığında teşhis konulduğunu ifade etti. Bu kriterler ultrasonda görülen çok sayıda olgunlaşmamış yumurtacık, artmış sivilcelenme veya kıllanma ile düzensiz adet görmedir. Hastaların yaş gruplarına göre farklı şikayetlerle başvurduğunu ekledi.
PCOS’un kesin bir tedavisi bulunmamakla birlikte, şikayetlere yönelik kişiye özel tedavi planları uygulanır. Özellikle altta yatan insülin direncinin yönetimi büyük önem taşır. Kilo vermek, yaşam tarzı değişiklikleri ve Akdeniz diyeti gibi beslenme düzenlemeleri tedavi sürecinde kritik rol oynar.
İnsülin hassasiyetini artırıcı medikal tedaviler de uygulanan yöntemler arasındadır. Doç. Dr. Gencer, insülin direnci nedeniyle hastalarda ilerleyen dönemlerde diyabet riskinin arttığını vurguladı. Ayrıca gebelik döneminde gestasyonel diyabet ve hipertansiyonun daha sık görüldüğünü belirtti.
PCOS tanısı alan hastaların çocuk sahibi olamayacağı yönündeki endişelerin yersiz olduğunu Doç. Dr. Gencer ifade etti. Yumurtlamayı baskılayan faktörlerin ortadan kaldırılmasıyla spontane gebeliklerin mümkün olabileceğini aktardı. Yaşam tarzı değişiklikleri veya ilaç tedavileri yumurtlamayı sağlayabilir.
Gerektiğinde yumurta çatlatma tedavileri veya tüp bebek yöntemlerine başvurulabilir. Gencer, tüp bebek tedavisinde PCOS hastalarının gebe kalma şansının diğer gruplara göre daha yüksek olduğunu belirtti. İlerleyen dönemde diyabet, kalp hastalığı, rahim iç duvarı kanseri ve meme kanseri risklerinin artabileceği konusunda uyarılarda bulundu.
PCOS’lu hastaların düzenli takibi hayati öneme sahiptir. Yılda bir kadın doğum muayenesi önerilirken, 45-50 yaş bandında anormal adet kanamaları asla göz ardı edilmemelidir. Bu durumlar için derhal bir kadın doğum hekimine başvurulması gerektiğini vurguladı. Meme muayeneleri de rutin kontrollerin bir parçasıdır.
İnsülin direncini kırmanın en önemli yollarından birinin kilo vermek olduğunu belirten Doç. Dr. Gencer, birçok hastada sadece kilo vermenin bile yumurtlamayı geri getirebileceğini ve spontane gebelikleri sağlayabileceğini ifade etti. Ailede diyabet veya hipertansiyon öyküsü olan PCOS hastalarının daha temkinli olması gerektiğini ekledi.
Yorum Yap