4,57 trilyon liralık e-ticaret hacmine yapay zekayla sohbetten sepete uzanan alışveriş kanalı

Ticaret Bakanlığı verilerine göre 2025 yılında yüzde 52,2 büyüme göstererek yaklaşık 4,57 trilyon liraya ve dolar bazında yüzde 29 artışla 115 milyar doların üzerine çıkan Türkiye e-ticaret pazarı için yeni bir alışveriş altyapısı geliştirildi.

Tüketici ifadelerini doğrudan ürün özellikleriyle buluşturan altyapı

Yazılım markası Fiberport, internet mağazalarını yapay zeka platformlarına entegre eden yeni çalışmasını hayata geçirdi. Alışveriş yapan kişilerin parça kodunu, ürün adını ya da teknik tanımları bilmediği anlar düşünülerek kurgulanan sistemde, kullanıcı ne aradığını kendi doğal cümleleriyle ifade ediyor. Yapay zeka asistanı bu anlatımı inceliyor ve mağaza kataloğundaki doğrulanmış ürün bilgileriyle eşleştiriyor. Yetersiz veri durumunda sistem ezbere tahminde bulunmayıp ebat, kullanım amacı veya cihaz modeli gibi detayları sorarak netleştiriyor. Fiyatlar, stok durumu ve geçerli kampanyalar ise sohbet hafızasından değil, doğrudan sitenin veri tabanından anlık sağlanıyor. Şirket, yapay zeka uygulamaları üzerinden alışveriş sürecini başlatan Türkiye’nin ilk yazılım firması olduğunu açıklıyor. Sunulan ChatGPT e-ticaret entegrasyonu modeli, yalnızca bilgi veren bir sohbet robotu şeklinde değil, satıcının anlık sistemleriyle doğrudan çalışan dinamik bir satış kanalı olarak konumlandırılıyor.

Ödemeyi mağazada tutan, ürün bulmayı yapay zekaya devreden yöntem

Uygulanan ödeme modeli küresel ölçekteki dönüşümlere uyum sağlıyor. OpenAI, Mart 2026 döneminde ChatGPT içindeki Instant Checkout sisteminin ilk sürümünün yeterli esnekliği veremediğini paylaşarak önceliği ürün keşfine kaydırdı ve satıcıların kendi ödeme adımlarını sunmasına olanak tanıdı. Google da Ocak 2026’da Shopify ortaklığında Universal Commerce Protocol (UCP) altyapısını tanıtıp Gemini ve AI Mode üzerinden ödemeleri ABD’deki belirli satıcılarla kullanıma açtı. Fiberport, Türkiye pazarında faaliyet gösteren işletmelere sohbet içinde ödeme zorlaması yerine, ürün belirleme ve sepet doldurma adımlarını yapay zekaya taşıyıp ödemeyi sitenin kendi ekranında tamamlayan kurguyu tavsiye ediyor. Bu kurgu "Ürünü beraber seçelim, kasada bildiğiniz güvenli ödeme ekranına geçelim" mantığıyla özetleniyor. Sanal POS, kargo alternatifleri, adres ve fatura yönetimi mevcut mağazada kalıyor.

Altyapının ve kuruluşların uygunluğu halinde sohbet içinden ödeme ikinci bir seçenek olarak inceleniyor. Ancak bunun yalnızca bir API anahtarı girmekten ibaret olmadığı; yetkilendirme, sipariş onayı, iptal ve iade süreçlerinin test edilmesi gerektiği aktarılıyor. ChatGPT, Google Gemini, Claude, Microsoft Copilot ve Perplexity sistemlerinin bağlantı kabiliyetleri farklılık gösteriyor. Entegrasyon kapsamı satıcının ülkesine ve ödeme altyapısına göre belirleniyor.

Sistemde sunulan başlıca operasyonlar şunlardan oluşuyor:

• Ürün arama ve karşılaştırma. Ürün adı, kategori, marka, teknik özellik ya da kullanım amacına göre arama yapılıyor. Karşılaştırmalar yalnızca katalogda gerçekten bulunan bilgilerle hazırlanıyor, eksik veri gizlenmiyor.
• Güncel fiyat, stok ve müşteriye özel koşullar. Fiyat, para birimi, kampanya ve stok için mağaza sistemi esas alınıyor. Bayiye özel iskonto, asgari sipariş ve farklı fiyat listeleri müşterinin kimliği ve yetkisi doğrulandıktan sonra uygulanıyor.
• Sepet hazırlama. Desteklenen bağlantılarda seçilen ürün ve adetlerle sepet oluşturuluyor. "Şundan iki tane daha ekle" gibi devam istekleri aynı alışveriş bağlamında karşılanıyor.
• Sipariş, kargo ve iade talepleri. Müşteri doğrulaması ve izinler uygunsa sipariş durumu ve kargo takibi ilgili sistemin kaydıyla yanıtlanıyor. İade talebini kaydetmek ile para iadesini gerçekleştirmek ayrı yetkiler olarak tutuluyor.

Türkiye’ye özgü ticari kurallar gereğince TL fiyatlar, KDV tercihleri, taksitler, havale indirimleri ve ücretsiz kargo sınırları mağaza kurallarından çekiliyor. iyzico, PayTR ve banka POS süreçlerinde kart verisi sohbete girilmiyor. Ödeme onaylandığında ise işlem ödeme kuruluşunun doğrulanmış sunucu bildirimiyle geçerlilik kazanıyor.

Farklı e-ticaret altyapılarına uyum ve teknik protokoller

Mevcut sistemlerin değiştirilmesine gerek duyulmuyor. Shopify, WooCommerce, ikas, Ticimax, T-Soft veya özel altyapılarda API erişimleri, kullanım sınırları ve sepet yetenekleri inceleniyor. ERP, muhasebe, depo ve kargo bağlantıları tek bir doğruluk kaynağında toplanıyor. Protokol tercihleri platformların sözleşmelerine göre yapılıyor:

Protokol · Geliştiren · Görevi

MCP (Model Context Protocol) · Anthropic · Uygun bir yapay zeka istemcisinin ürün sorgulama ya da sepet hazırlama gibi belirli araçları çağırabilmesini sağlayan bağlantı katmanı

ACP (Agentic Commerce Protocol) · OpenAI ve Stripe · ChatGPT ticaret entegrasyonlarında katalog ve satın alma sözleşmelerini tanımlayan açık standart

UCP (Universal Commerce Protocol) · Google, Shopify ile birlikte · Sepet, kimlik bağlama ve ödeme gibi ticaret yeteneklerini ortak bir yapıda sunmaya yönelik açık standart

Güvenlik tarafında sorgu yapan yetki ile finansal işlem yetkisi ayrı tutuluyor. OAuth, hız kotaları ve idempotency anahtarları uygulanıyor. Hizmet; yedek parça satıcıları, toptancılar, geniş ürün gamı bulunanlar ve satış sonrası yoğun soru alan işletmeler için öne çıkıyor. Firmanın 2019’dan bu yana sürdürdüğü MakineUstası çalışması teknik katalog hazırlığının referansı kabul ediliyor. Entegrasyon süreci analiz, veri iyileştirme, pilot test, ödeme doğrulaması ve bakım aşamalarından geçiyor. Ayrıntılı teknik dokümantasyona fiberportglobal.com adresinden erişilebiliyor.

Starline Yapay Zeka Yazılım ve Uzay Teknolojileri A.Ş. bünyesinde 26 yıllık deneyimle faaliyet gösteren Fiberport, hazır yazılımlardan kurumsal yapay zeka çözümlerine kadar geniş hizmetler sağlıyor. Bilgi için 0212 259 0 259 veya [email protected] üzerinden iletişime geçilebiliyor.